Nhật Bản vừa đưa ra bước tiến chiến lược khi xác định địa điểm sản xuất và trung tâm lắp ráp quốc gia cho dòng máy bay chiến đấu thế hệ thứ sáu thuộc Chương trình Không quân Chiến đấu Toàn cầu (GCAP). Động thái này khẳng định vị thế nòng cốt của Tokyo trong liên minh công nghiệp quốc phòng cùng Anh và Ý.
Phân công hạ tầng sản xuất và thế mạnh công nghệ của Nhật Bản
Nhật Bản đã lựa chọn các cơ sở quy mô lớn nhằm chuẩn bị cho quy trình sản xuất và lắp ráp dòng tiêm kích mới:
-
Địa điểm sản xuất và lắp ráp: Nhà máy Komaki South của Tập đoàn Mitsubishi Heavy Industries (MHI) tại tỉnh Aichi được chọn làm trung tâm lắp ráp quốc gia, trong khi nhà máy Toyoyama đóng vai trò là cơ sở sản xuất chính. Komaki South từng là nơi lắp ráp dòng máy bay chiến đấu F-35A của Không quân Nhật Bản.
-
Thiết lập trung tâm phát triển: Mỗi quốc gia tham gia GCAP tự xây dựng trung tâm phát triển riêng. Nhật Bản dự kiến ra mắt trung tâm của mình vào cuối năm 2026, song song với cơ sở của Anh tại Wharton và Ý tại Turin.
-
Chủ trì thiết kế khung thân: Nhật Bản đảm nhận trách nhiệm thiết kế khung máy bay, ứng dụng công nghệ vật liệu composite tiên tiến giúp giảm đáng kể trọng lượng cấu trúc và nâng cao khả năng tàng hình trước radar.
-
Thử nghiệm động cơ: Các chuyên gia Nhật Bản đang nghiên cứu dòng động cơ XF-9 do hãng IHI phát triển để đánh giá hiệu suất và khả năng tích hợp trên dòng tiêm kích thế hệ mới.
Tiến độ hợp tác quốc tế và quy mô dự án GCAP
Chương trình GCAP là sự kết hợp công nghệ giữa ba quốc gia nhằm phát triển mẫu tiêm kích thế hệ sáu thay thế cho Eurofighter Typhoon (tại Anh, Ý) và Mitsubishi F-2 (tại Nhật Bản):
-
Phân công chuyên môn quốc tế: Bên cạnh sự tham gia toàn diện của Nhật Bản, Anh chịu trách nhiệm phát triển hệ thống điện tử hàng không, trong khi Ý tập trung vào hệ thống điều khiển bay.
-
Tiến độ tại Anh: Tập đoàn BAE Systems thông báo đã hoàn thành khoảng 50% mẫu máy bay trình diễn Tempest (biến thể GCAP của Anh), thiết kế xong hơn 11.500 chi tiết (chiếm 90% khối lượng máy bay) và chuẩn bị thử nghiệm động cơ Orpheus dựa trên nền tảng EJ200.
-
Cột mốc tài chính: Vào ngày 3/7/2026, gói ngân sách 4,6 tỷ bảng (khoảng 6,1 tỷ USD) đã được phân bổ cho Dự án GCAP theo hợp đồng 18 tháng nhằm thúc đẩy quá trình chuyển từ thiết kế sang sản xuất thực tế.
Tiêm kích GCAP được định hướng tích hợp công nghệ trí tuệ nhân tạo (AI), khả năng tự hành, cảm biến thế hệ mới và khả năng tác chiến phối hợp cùng các hệ thống không người lái cũng như tiêm kích F-35.
