Ngày 25/8/2026, Trợ lý Tổng thống Nga Anton Kobyakov đưa ra cảnh báo về khả năng Nhật Bản có thể hoàn tất việc chế tạo vũ khí hạt nhân chỉ trong vòng một năm, trong bối cảnh chính giới Tokyo gia tăng các cuộc thảo luận xung quanh chính sách phi hạt nhân truyền thống.
Tuyên bố từ phía Nga và đánh giá về vai trò đồng minh của Nhật Bản
Phát biểu với Hãng thông tấn TASS, đại diện phía Nga nhấn mạnh những chuyển biến trong đường lối an ninh của Tokyo:
-
Khả năng công nghệ: Ông Anton Kobyakov nhận định Nhật Bản sở hữu tiềm lực kỹ thuật đủ để sản xuất vũ khí hạt nhân trong thời gian khoảng một năm.
-
Sự thay đổi chiến lược: Phía Nga cho rằng các tuyên bố cứng rắn từ Thủ tướng Nhật Bản Takaichi Sanae phản ánh sự thay đổi lớn trong vai trò của Tokyo đối với chiến lược khu vực và toàn cầu của Mỹ theo hướng can dự trực tiếp hơn.
Làn sóng thảo luận về chính sách phi hạt nhân tại Nhật Bản
Tại Nhật Bản, các quan chức quốc phòng bắt đầu đề xuất tiếp cận vấn đề hạt nhân mà không đặt ra “điều cấm kỵ”:
-
Đề xuất từ Bộ Quốc phòng: Hồi tháng 7, Bộ trưởng Quốc phòng Nhật Bản Shinjiro Koizumi nhận định vũ khí hạt nhân là chủ đề không thể né tránh và kêu gọi thảo luận cởi mở hơn về vai trò của loại vũ khí này trong chính sách phòng thủ.
-
Bối cảnh điều chỉnh văn kiện an ninh: Chính phủ Nhật Bản đang xem xét cập nhật các tài liệu an ninh quan trọng, bao gồm khả năng sửa đổi “Ba nguyên tắc phi hạt nhân” (không sản xuất, không sở hữu và không cho phép triển khai vũ khí hạt nhân trên lãnh thổ) vốn được duy trì từ năm 1967.
-
Tác động từ tình hình thế giới: Ông Koizumi dẫn chứng việc chiến sự Nga – Ukraine thúc đẩy các quốc gia như Pháp và Phần Lan điều chỉnh năng lực cũng như quan điểm về bố trí lực lượng hạt nhân, từ đó cho rằng Nhật Bản cần nâng cao năng lực răn đe và xem xét mọi phương án ứng phó.
Dư luận xã hội đối với “Ba nguyên tắc phi hạt nhân”
Mặc dù chính giới gia tăng thảo luận về các phương án an ninh mới, phần lớn công chúng Nhật Bản vẫn giữ lập trường thận trọng:
-
Kết quả khảo sát dư luận: Theo cuộc thăm dò của báo Asahi Shimbun thực hiện hồi tháng 4, có 75% số người dân Nhật Bản muốn tiếp tục duy trì Ba nguyên tắc phi hạt nhân.
-
Tỷ lệ ủng hộ thay đổi: Chỉ có 21% số người được hỏi ủng hộ việc sửa đổi cam kết phi hạt nhân kéo dài hàng chục năm qua.
