Nhằm ứng phó với tình trạng quá tải du lịch (overtourism) đang ngày một nghiêm trọng, đồng thời kích cầu người dân trong nước đi du lịch nước ngoài, Chính phủ Nhật Bản đã chính thức áp dụng chính sách điều chỉnh kép đối với lệ phí thị thực và hộ chiếu.
Tăng mạnh phí thị thực đối với khách quốc tế sau gần nửa thế kỷ
Theo thông tin từ Nikkei Asia, biểu phí mới của Nhật Bản đã chính thức có hiệu lực ngay từ ngày 1/7/2026. Đây là lần đầu tiên sau 48 năm nước này quyết định điều chỉnh chi phí cấp thị thực. Mức tăng cụ thể được áp dụng như sau:
-
Thị thực nhập cảnh một lần: Tăng gấp 5 lần, từ 3.000 Yên lên 15.000 Yên.
-
Thị thực nhập cảnh nhiều lần: Tăng gấp 5 lần, từ 6.000 Yên lên 30.000 Yên.
Chính phủ Nhật Bản cho biết, quyết định tăng phí dựa trên sự leo thang của chi phí hành chính xử lý hồ sơ và những biến động mạnh về tỷ giá hối đoái. Việc lượng khách quốc tế liên tục lập kỷ lục đã khiến các cơ quan ngoại giao quá tải. Chỉ riêng trong năm 2025, Nhật Bản đã cấp hơn 7,8 triệu thị thực, với khoảng 73% số lượng thuộc về công dân Trung Quốc. Hiện tại, vẫn còn hơn 120 quốc gia và vùng lãnh thổ (bao gồm cả Trung Quốc và Philippines) phải xin thị thực để nhập cảnh vào quốc gia này. Đợt điều chỉnh này dự kiến sẽ mang lại nguồn thu bổ sung khoảng 120 tỷ Yên cho ngân sách Nhật Bản.
Bên cạnh đó, để tạo thêm nguồn lực tài chính triển khai các biện pháp chống quá tải tại các điểm đến bị ảnh hưởng bởi tiếng ồn, rác thải và đám đông, chính phủ cũng quyết định nâng thuế xuất cảnh áp dụng cho cả du khách quốc tế lẫn công dân Nhật Bản từ 1.000 Yên lên 3.000 Yên. Việc thắt chặt quản lý người nước ngoài du lịch và sinh sống tại Nhật đã trở thành chủ đề chính trị nổi bật sau cuộc bầu cử Thượng viện năm 2025, được trực tiếp thúc đẩy bởi Thủ tướng Sanae Takaichi thông qua việc bổ nhiệm một bộ trưởng phụ trách riêng lĩnh vực này.
Giảm mạnh lệ phí hộ chiếu để giải bài toán lệch pha du lịch
Trái ngược với biện pháp siết chặt đối với khách nước ngoài, Tokyo lại triển khai chính sách ưu đãi lớn cho công dân trong nước nhằm gỡ bỏ rào cản xuất ngoại. Biểu phí làm hộ chiếu mới đã được giảm rõ rệt:
-
Đối với công dân từ 18 tuổi trở lên (Hộ chiếu 10 năm): Lệ phí đăng ký trực tuyến giảm từ 15.900 Yên xuống còn 8.900 Yên; nếu lựa chọn nộp hồ sơ trực tiếp, mức phí giảm từ 16.300 Yên xuống còn 9.300 Yên.
-
Đối với người dưới 18 tuổi: Phí làm trực tuyến giảm xuống mức 4.400 Yên và nộp trực tiếp là 4.800 Yên.
Thực trạng đáng báo động về tỷ lệ sở hữu hộ chiếu tại Nhật: Báo cáo từ Tổ chức Du lịch Quốc gia Nhật Bản (JNTO) chỉ ra sự chênh lệch sâu sắc của ngành du lịch nước này. Trong năm 2025, Nhật Bản đón lượng khách quốc tế kỷ lục lên tới 42,6 triệu lượt (tăng 33,8% so với năm 2019). Ngược lại, lượng người Nhật xuất ngoại chỉ đạt 14,7 triệu lượt, sụt giảm 26% so với mức đỉnh trước đại dịch. Dù tấm hộ chiếu Nhật Bản thuộc nhóm quyền lực hàng đầu thế giới (miễn thị thực tới 188 quốc gia và vùng lãnh thổ), nhưng tính đến năm 2025 chỉ có vỏn vẹn 18% người dân sở hữu hộ chiếu. Tỷ lệ này thấp hơn nhiều so với Hàn Quốc (40%), Mỹ (50%) hay Đài Loan (60%).
Rào cản lớn từ tỷ giá và phụ phí nhiên liệu
Nhật Bản đang đặt mục tiêu tham vọng thu hút 60 triệu lượt khách quốc tế mỗi năm vào năm 2030. Tuy nhiên, giới chức ngành hàng không nhận định rằng, để duy trì mạng lưới đường bay quốc tế bền vững, ngành hàng không không thể chỉ phụ thuộc vào một chiều khách quốc tế đến, mà phải kích hoạt lại nhu cầu ra nước ngoài của chính người dân bản địa.
Hưởng ứng chiến dịch này của chính phủ, các hãng hàng không lớn như ANA và Japan Airlines đã nhanh chóng tung ra các chương trình tặng vé máy bay và thưởng dặm bay lớn trong mùa hè. Dù vậy, nỗ lực kích cầu này vẫn đang vấp phải những lực cản kinh tế rất lớn. Kể từ tháng 7, cả hai hãng hàng không trên đều đồng loạt nâng phụ phí nhiên liệu lên mức cao kỷ lục do biến động thị trường. Cộng hưởng với việc đồng Yên liên tục suy yếu chạm đáy gần bốn thập kỷ ở mức khoảng 162 Yên đổi 1 USD, chi phí cho mỗi chuyến du lịch nước ngoài của người dân Nhật Bản vẫn là một bài toán vô cùng đắt đỏ.
